Phần 3: Cách đánh giá hệ thống điện hiện tại để sẵn sàng cho quy định giá điện hai thành phần

Từ kinh nghiệm triển khai thực tế, NSN đề xuất một quy trình 3 bước đơn giản nhưng mang tính quyết định, giúp doanh nghiệp “khám sức khỏe” hệ thống điện một cách bài bản. Từ đó, chủ động kiểm soát công suất đỉnh (Pmax) và biến chi phí điện thành lợi thế cạnh tranh. 

GIÁ ĐIỆN HAI THÀNH PHẦN (10)

Bước 1: Kiểm tra khả năng theo dõi công suất đỉnh (Pmax) 

Đây là nền tảng quan trọng nhất, nhưng cũng là điểm yếu phổ biến tại nhiều nhà máy. 

Doanh nghiệp cần rà soát: 

  • Công tơ điện tử hiện có ghi nhận Pmax hay không? 
  • Hệ thống có đảm bảo theo dõi phụ tải theo thời gian thực thông qua AMR, EMS hoặc hệ thống đo đếm nội bộ hay không?  
  • Dữ liệu có được ghi nhận theo chu kỳ đủ chi tiết (giờ/phút) để xác định đỉnh phụ tải hay không? 

Nếu chưa thể theo dõi Pmax một cách chính xác và liên tục, việc bổ sung hệ thống đo đếm là cần thiết và cần được ưu tiên làm ngay. Từ đó doanh nghiệp có thể biết chính xác đỉnh phụ tải đang nằm ở đâu, xuất hiện khi nào và do yếu tố nào gây ra. 

Bước 2: Phân tích dữ liệu 12 tháng gần nhất 

Sau khi có dữ liệu, bước tiếp theo là biến dữ liệu thành thông tin có giá trị. 

Doanh nghiệp cần thực hiện: 

  • Thu thập dữ liệu điện năng tiêu thụ và Pmax theo từng tháng  
  • Xác định các thời điểm xuất hiện đỉnh phụ tải bất thường  
  • So sánh giữa các tháng để nhận diện xu hướng vận hành  

Đặc biệt, cần mô phỏng lại hóa đơn điện theo cơ chế giá điện hai thành phần dựa trên dữ liệu thực tế. Đây là bước giúp doanh nghiệp nhìn rõ tác động tài chính thay vì chỉ ước đoán. Từ đó, thấy rõ doanh nghiệp đang ở trạng thái có lợi hay có nguy cơ gia tăng chi phí khi áp dụng cơ chế mới. 

Bước 3: Đánh giá các thiết bị gây ra đỉnh phụ tải 

Khi đã xác định được thời điểm xuất hiện Pmax, câu hỏi tiếp theo là: điều gì đang gây ra đỉnh đó? Doanh nghiệp cần tiến hành: 

  • Kiểm kê các thiết bị công suất lớn như chiller, máy nén khí, lò điện, công tơ sản xuất,... 
  • Xác định các thiết bị thường vận hành đồng thời dẫn đến tăng đột biến phụ tải  
  • Đánh giá mức độ ảnh hưởng của từng thiết bị đến tổng công suất đỉnh  

Từ đó, có thể đưa ra các giải pháp cụ thể như: 

  • San tải giữa các khung giờ vận hành  
  • Điều chỉnh lịch khởi động thiết bị  
  • Tối ưu công suất vận hành tại từng thời điểm  

Capture-1

Bảng tóm tắt các hạng mục nhà máy có thể tự kiểm tra hoặc nhờ bên thứ ba cung cấp dịch vụ

Giá điện hai thành phần không phải là một bài toán quá phức tạp nếu doanh nghiệp có phương pháp tiếp cận đúng ngay từ đầu. Việc đánh giá hệ thống vừa giúp doanh nghiệp nhanh chóng đáp ứng quy định mới, vừa mở ra cơ hội tối ưu chi phí một cách bền vững. Với hơn 20 năm kinh nghiệm trong thiết kế - thi công nhà máy công nghiệp và 10 năm trong lĩnh vực năng lượng tái tạo, NSN đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc đánh giá, cải tiến và khởi tạo giá trị bền lâu. Liên hệ NSN để nhận bảng checklist đánh giá "sức khỏe" hệ thống điện chi tiết hơn nhé.